ZERK 191 klik hier voor plattegrond

Deze steen is eerder in gebruik geweest, maar het gotisch randschrift is niet meer te lezen.

Anno 1761 den 28 December is in den
Heere Gerust den Eerbaren en deughrijke
ibeltie Sikkes Baarda huis=
frou van de Froedsman Gerrit Gerrit L:
Roorda Oud int 37ste Iaar en leit
alhier Begraven.

Anno 1779 den 29 Junij is in den Heere
Gerust Gerrit Luitjes Roorda in leven
Raad en Vroedschap der Stede Frane
ker oud circa 64 Jaren en leit alhier
begraven

OPMERKINGEN:

het beeldhouwwerk is sober uitgevoerd. Het verminkte schild bestaat uit drie deellijnen en aan weerskanten een varenblad. Boven het schild een kroon.

ZERK 192 klik hier voor plattegrond

Zoals zo vele zerken is ook deze eerder in gebruik geweest. Het oorspronkelijke randschrift is verwijderd. Op een van de hoeken is nog vaag een vierpas te zien.

Tekst in beeldhouwwerk is:

chi more e morira in
Dolore vivera dopo in
pace nel salvatore

Tekst onder beeldhouwwerk is:

Ao 1634 den 2 Augustus S morgens ten V uren is in den Heere
gerust den Eerbaaren en seer deughsaame vrouwe Maria van
Voordt int leven echte huysvrouwe van jan jacques Cerbin
ende leit alhier begraven en olt synde 35 iaren

Ao 1738 den 8 Februari is overleden Sjoerdt
Salverda in leven olde Burgemeester en vroed
schap deser stede out 32 iaar en 8 maanden 22
dagen en legt alhier begraven

OPMERKINGEN:

Deze zerk is voorzien van zeer fraai beeldhouwwerk dat maar weinig beschadigd is. Links en rechts een zuil met drie M schilden en rechts met drie V schilden. Deze zijn totaal afgesleten. Opvallend is dat de V schilden erg sober zijn, terwijl de M schilden rijk versierd zijn. Het M schild in de vorm van een medaillon is versierd met rondom een koord en ornamenten. Tussen de zuilen de grote M en V schilden die verminkt zijn. Toch is nog duidelijk een klimmend hert op het M schild waar te nemen. De schilden zijn verbonden door koorden. Een rechts kijkende traliehelm met een kroon en als helmteken een klimmend hert.

Ook bovenop de zuilen M en V schilden. Boven de schilden een gelijke helm als de grote. Het helmteken van de rechterhelm is onherkenbaar gemaakt. Verder opgevuld met vele ornamenten. Onder tussen de zuilen een rouwbord met Latijnse of Italiaanse tekst.

Sjoerd Tjepkes Salverda, gekozen tot vroedsman 12 februari 1730, volmacht ten Landsdage wegens Franeker in 1736, werd benoemd tot burgmeester aldaar 31 december 1732.

ZERK 193 klik hier voor plattegrond

van deze zerk is het originele randschrift bewaard gebleven. Pas veel later is er op het middenvlak tekst toegevoegd. Een deel van het randschrift is in de opstaande rand van de zerk geplaatst.

tekst randschrift is:

Ao 1607 de 17 Aprilis Sterf d' Eersam' Taecke Taeckeszo' out 59 Iaer
Ao 1619 den 20 Septembr Sterf D` Eerbare Trijntie Kempe
dor olt 59 Iaer Taecke Taeckes Wijf

Tekst bovenin middenvlak is:

Ao 1660 den 9 Iunij is gesturven den Eersamen
en Discreten Harcko Ruardi Hatzema in leven
Procureur Postulant sampt eerste
en gesworen Clercq van de Secretarie der
leggende hier begraven

Yefke Weilighius Anno 1724

OPMERKINGEN:

De steen is oorspronkelijk gemaakt voor de familie Taeckes, maar nadien gebruik voor Hatzema. Op de hoeken het symbool van een zandloper met aan weerskanten de letter T.

Info over iefke moet nog komen.

Hatzema was Procureur Postulant, waarschijnlijk een ambtenaar bij het gerecht. Bij

wetenschappelijke opleiding aan een hogeschool spreekt men nu van procureur-advocaat of andersom. Hij was tevens sampt (samen met) eerste klerk ter secretarie van Franeker

ZERK 194 klik hier voor plattegrond

Deze rode bremer zerk is één van de zeer oude zerken in de Martinikerk. Het rechterdeel van de zerk ontbreekt waardoor het randschrift niet meer compleet is.

Deel tekst randschrift is:

...int iaer ons Heren M CCCC ende IIIII op cinte
januarius avond biddet voir die ziel ........

OPMERKINGEN:

Op het middenvlak een verhoogt afgesleten wapenschild met daaronder M/V wapenschilden hangende aan een tak.

ZERK 195 klik hier voor plattegrond

Staande zerk betreffende de familie Sjaerdema. Delen tekst van het randschrift zijn afgesleten en niet meer leesbaar.

Deel tekst randschrift is:

Hier lecht begrave ..............................

..................... novembris cepultat.......

OPMERKINGEN:

Deze merkwaardige strak-gotisch bewerkte hardstenen zerk lijkt op het eerste gezicht een wat verward ornamiek te bevatten. Maar wanneer wat rustiger beschouwt zal men het volgende onderscheiden. Het beeldhouwwerk is aan weerskanten begrensd door een in 't midden ingesnoerde pilaar die de vorm heeft van twee onderbenen waarvan de onderste een voet heeft die op een sokkel staat. Bovenop de twee pilaren staat een kinderfiguurtjes met ondersteboven gehouden fakkels (als rouw symbool) met aan het stokeinde een streng van bladeren waaraan een dierschedel hangt. In het midden een zeer grote gekroonde rechtskijkende traliehelm met als helmteken een omgewende uitkomende leeuw. Onder de helm hangt aan riemen een wapenschild. Dit wapenschild heeft alleen een uitkomende leeuw. De helm is gericht naar een meisje met lang haar of vlechten in schaapskleding die twee riemen vasthoud waaraan een wapenschild hangt waarop staan een halve lelie, een pijl en een lelie met drie sterren. De wapens zijn die van Sjaerdema met de leeuw en Sjaerdema-oud (pijl, halve lelie en lelie met 3 sterren), vrij zeker die van het echtpaar Douwe Aylva alias Sjaerdema en Edwer Sjaerdema, de stichters van het slot te Franeker de naam Eedver komt er in voor. Of de naam betrekking heeft op de vrouw van Douwe, zij overleed in 1510, of op een dochter van haar, is niet duidelijk.

In de vierpassen zijn hier geen wapens als hoekvulling aangebracht, maar de in de 16de eeuw veelvuldig voorkomende evangelistensymbolen. Boven links, de adelaar van Johannes.

Boven rechts, de engel van Mattheus. Beneden links, de leeuw van Marcus en beneden rechts, de stier van Lucas.

ZERK 196 klik hier voor plattegrond

Deze zerk is eerder van tekst voorzien geweest die betrekking had op Pytter. Later is door zijn familie opnieuw tekst aangebracht en de rest verwijderd.

Pytter sieeverda

Hier ligt begraven Baukje
Sieswerda huisvrouw van Rinze
Fonger de Haan koopman te
Leeuwarden overleden den 19
augustus 1821 oud circa 40 jaren

OPMERKINGEN;

Op de bovenhoeken het huisteken van de familie.

ZERK 197 klik hier voor plattegrond

Opnieuw een zerk waarvan de gebroken delen slordig tegen elkaar aan gelegd zijn. Slecht een deel van het randschrift is leesbaar omdat de latere tekst er overheen is aangebracht.

Deel van het randschrift is:

............ eerbaren man Orck Poppezoen va` Doyu' en is hier begraven

Tekst middenvlak boven beeldhouwwerk is:

Anno 1655 den 12 augustus
is in den Heere Gherust
de Eedele en de Dueght
rycke jvffrov Helena van
Doijum oudt 14 Iaren ende
leidt hier begraven

Hier rust een Iongh Helen Van Doyems stam ghesproten
Die Godt dor lifd allen heft uit dit dal ghestoten
Heeft haer lichaem hier ....... alle naer gheleidt
So leeft haer siel nochtans by godt in ewigheidt

Tekst onder beeldhouwwerk is:

Ao 1582 de' 14 septembr
sterf die Eerbare iuf
frov Bauck Riencks
Poppama dochter v'
Menaldum zijn wijf

OPMERKINGEN:

In het gedicht over Helen zijn in de tweede regel letters weggelaten. Waarschijnlijk door ruimte gebrek. dor is door en lifd is liefde en heft is heeft.

De plaatsnaam Doijum moet niet verwisseld worden met Doanjum (Dongjum); Doijum ligt aan de weg van Franeker naar Hitzum, eigenlijk tussen Miedum en Hitzum.

Het voor een deel afgesleten beeldhouwwerk is in een kleine rechthoek aangebracht. Een links kijkende helm waarvan het helmteken onherkenbaar is. Onder helm het M en V schild.

Op het M schild links van de deellijn een halve adelaar en rechts een zwaard. Het V schild rechts een halve adelaar en links van de deellijn vaag sterren te zien. Op de hoeken in vierpassen de wapenkwartieren. L.o. een lauwertak en vier waterleliebladen ? in een cirkel. R.B. gelijkaan het M schild.

ZERK 198 klik hier voor plattegrond

Het randschrift van deze zerk bestaat uit twee regels geheel rondom. Een deel is weg en vervangen door cement.

Randschrift buitenste regel is:

Den 12 Iunius 1748 is in den Heere gerust de Eerbare Antie
Beerns Salverda Huisvrouw van Tiepke Hylkes Abbema ovd
Ontvanger der Boelgoederen deser stede ovd 81 Iaaren en 5
Maanden en leit alhier begraven

Randschrift binnenste regel is:

Den 1 November 1748 is in den Heere gerustde Eersame Tiepke
Hylkes Abbema ovd Ontvanger der Boelgoederen deser stede en
Administrerende Kerkvoogd van 't dorpe Hitzum ovd 78
Iaaren
min 3 dagen en leit alhier begraven

Tekst op het middenvlak is:

1798 den 22 Julij is in den Heere Gerust
Reiner Coopmans I.U.Dr in den ouderdom
van 40 1/4 Jaar en leit alhier begraven

Ao 1695 den 31 Iulij is in den
Heere Gerust de Eersame Coop
man Hylke Pytters Houwerda
oud 52 Iaar en leit hier begraven

Ao 1704 den 23en 7ber is in den
Heere gerust de eerbaere Yttje Beerns
Salverda old int 48 Jaer en leit hier
begraven

Ao 1705 den 16 Ianuarij is in den Heere
gerust de E. Vitus Salverda I.U.Dr
mede 's Hofs Advocaet oud 42 Jaer
en leit hier begraven

Anno 1726 den 17 October is in den Heere
gerust de Eersame Coopman Poppe Salverda
oud omtrent 74 Iaar en leit hier begraven
Anno 1734 den 11 Iuni is in den Heere gerust
de Eersame Coopman Iurjen Beerns Salverda
oud ruim 74 Iaeren en leit alhier begraven

Ao 1756 den 23 Iulius is in den Heere gerust de
eerbaare Yetske Beerns Salverda oud 79
Iaaren min 13 dagen en leit alhier begraven

OPMERKINGEN:

De zerk heeft betrekking op vier kinderen van Beern Salverda, drie dochtersen één zoon. Alleen van Antie (Antje) wordt gezegd dat ze getrouwd is met Tiepke (Tjipke of Tjepke) Hylkes Abbema. Zijn beroep wordt duidelijk in het overlijdensbericht van de man zelf. Hij was ontvanger der boelgoederen. Dat werd gedaan door mannen van aanzien. Waarschijnlijk was hij ook administrerend kerkvoogd van de Hervormde gemmeente van Hitzum.

Reinder Coopmans blijkt een geleerd man te zijn geweest omdat hij I U Dr (Juris Utriusque) was (doctor in de beide rechten). Dat is ook het geval bij Vitus Salverda.

Poppe en Iurjen waren minder geleerd maar praktischer ingesteld, zij waren kooplieden.

Sporen van eerder gebruik zijn nog te zien.

ZERK 199 klik hier voor plattegrond

Deze zerk is nogal beschadigd en afgesleten. Zowel van de tekst als van het beeldhouwwerk zijn delen niet zichtbaar meer.

Deel van het randschrift is:

Ao 1584 de' 9 novembr sterf de Eesamen man Seerp
Douwezoen Schoenmaker Ao 1607 de` 11 Ianuarij sterf
........................fyeske jacobs dor. syn wijf

Tekst bovenin middenvlak is:

Anno 1629 de' 21 Maij
sterf de` Erentvheste
en weel geleerde man
Dominicus Serapius no.v'
en procureur postulant
............... .3 iaer
prac.........q...63 iaer
Req ........sacrament.

Tekst op het middenvlak onder wapenschild is:

Vivu post fumus virius
Anno 1694 den 21 ianuarij is
in den Heere gerust de Eerbaere
Ianke Harmens de` huysvrouwe van
Heercke Yedes out synde 29 Iaer
ende leit al hier begraven

OPMERKINGEN:

Het beeldhouwwerk bestaat uit een tak met hangende aan linten het M en V schild. Het M schild heeft links van de deellijn een halve adelaar en rechts is een liggende wassenaar te herkennen. Het V schild is links gelijk en rechts is een ster te zien.