ZERK 27 klik hier voor plattegrond

De tekst van deze zerk is door slijtage erg moeilijk te onderscheiden.

Anno 1684 Den 14 October is in den
Heere Gerust Ambrosius .... Midverda
out IXL iaer en leit hier begraven

Anno 1686 den 22 Maart is godzaligijk
Overleeden Erbare Wibrandus Wigersma
Mr.Bakker tot franeker olt LXX yaer en
leit hier Begraven

 

Opmerkingen:

Wibrandus Wigersma was een telg uit de in die tijd bemiddelde en in aanzien staande familie Wigersma. Deze familie had ook een leen gesticht voor studerende kinderen. Zijn vrouw Antie Bauckesdr, die na zijn overlijden naar Leeuwarden verhuisde, deed later een beroep op het leen omdat ze niet meer voor haar twee kinderen kon zorgen.

De steen is eerder gebruikt voor Thomas Epos, waar ook het beeldhouwwerk in ovaal bij hoort. De versiering op het wapenschild is weg, maar de linkskijkende sierhelm is nog duidelijk te zien.

ZERK 28 klik hier voor plattegrond

De tekst van deze zerk is nogal beschadigd. Maar met gegevens uit het oudste grafregister is de tekst redelijk kompleet te maken.

Het randschrift is:

Ao MVC L XXII den XX September sterf den Eersamen
man Henrick Jacobs van Ghemmenich
Ao MVC L XIX de' XXII Novembris sterf die duechtsame
Huijsfrov Lijsabeth Gijsbertsdr va' Suijlen Henrick
Jacobs va' Ghemmenighs wijf

Op het middenvlak boven het beeldhouwwerk staat:

Ao 1602 de 16 April sterf Mr. Wilhelm
Henrickxz va' Ghemmenich

Daaronder twee uitgekapte wapens met het helmteken van Ghemmenich, een keper tussen een vlucht.

Onder de wapenschilden de tekst:

Ao 1599 Den 4 Novembris
sterf Anna Pauwelsdochter
Lock, syn wyf

Opmerkingen:

Het beeldhouwwerk op het middenvlak bestaat uit een helm met als helmteken twee vleugels en daar onder M/V schilden. Boven het randschrift is nog een klein wapenschild te zien.

In dit familiegraf van de Ghemmenich's liggen begraven het echtpaar dat in het randschrift wordt genoemd, Henrick Jacob en Lijsabeth Gijsbertsdr van Ghemmenich en Wilhelm Hendrickxz en Anna Pauwelsdr.

Wilhelm Henrickxz was stadsontvager der bieren en wijnen en hij was organist in de Martinikerk.

ZERK 29 klik hier voor plattegrond

Deze zerk is meerdere malen gebruikt. Het randschrift, dat maar voor een deel te lezen is, bevat tekst in oude gotische letters. Ook op het middenvlak zijn oude gotische letters waar te nemen binnen een soort versierde afscheiding. Daaronder staat in een ander lettertype een tekst die alleen aan de linkerzijde is te lezen. Maar door gegevens in de oude archieven kon worden vastgesteld wat de complete tekst moet zijn.

Deel randschrift is:

..... Ens biddet voer die siel

Op het middenvlak in een rechthoek staat de tekst:

Anno 1623 den V maii
is in den Here gerust
Gisbert Iacopssoon

Hieronder in gotische letters is de naam Ghysberts te lezen

De tekst op het middenvlak is:

Ao 1558 den
I Maart sterf de
Eersamen man Frans
Ghisbert soon Ens old
Burgemeester .......
Ao 1558 den V Maart
sterf de Eerbare Antie
Dirxdr Huisfrou van
Frans Ghisbert zo. Ens



ZERK (nummerloos)

Van deze zerk is alleen het begin van het randschrift te lezen: Ao 1626 den 8.....

Verder bevat de zerk een wapenschild met links van de deellijn een halve adelaar en rechts een ster met daaronder een klaverblad. Een lintversiering omvat het schild. Op de hoeken leeftijdskoppen.

ZERK 30 klik hier voor plattegrond

De twee volgende zerken staan tegen de zuidmuur van de kerk. De bovenste is een klein redelijk gaaf zerkje. Dit soort kleine zerkjes komen wel meer voor in de Martinikerk en zijn z.g. hoekzerkjes. Deze zerkjes werden rechtop onder de grote zerk geplaatst die de grafkelder afdekte en maakte deel uit van de meestal vier voet hoge rand van natuursteen die boven de grond uitstak en waarop de grote zerk rustte.

Het randschrift van het kleine zerkje is:

Ao 1580 de' 15 Decembris sterf Cahtryne van Camynga
Gerrolt Camynga dochter

Opmerkingen:

Catharina van Camminga was een dochter van Gerrolt van Camminga en Ath Hersdr. van Ockinga.

In het midden de wapens van Camminga en Ockinga met een uitkomende leeuw als helmteken. Op de hoeken twee wapens in n schild. Rechtsboven: Camminga (een hert met drie kammen) en Herema (gedeeld een klimmende leeuw en drie eikels, 2 en 1). Rechtsonder: Minnema ( een klimmende leeuw) en Sjaerdema (met een leeuw). Linksboven: Ockinga ( gedeeld een halve adelaar en een lelie met twee sterren naast elkaar) en Minnema (een klimmende leeuw). Linksonder: Roorda ( gedeeld een halve adelaar en een barensteel met twee rozen naast elkaar onder een lelie). Walta gedeeld een halve adelaar en drie ruiten, 2 en 1).

ZERK 31 klik hier voor plattegrond

De grotere zerk is duidelijk in beeldhouwwerk en iets minder duidelijk van tekst

Het randschrift is:

Hier legge begrave' z' broeders Soene va' Dirck Govert
zoen Apteker

Opmerkingen:

Het beeldhouwwerk vertoont twee broers die elkaar omarmen in een poort. Daarboven zijn wapenschilden te zien. Bij het plaatsen van de zerk in 1942 is de tekst in de bovenste rand boven het randschrift beschadigd en niet goed meer te lezen. Er staat D 1571 B. Deze initialen staan voor de steenhouwer Douwe Benedictus.

ZERK 32 klik hier voor plattegrond

De zerk die tegen de staande aan ligt is gebroken en delen er van zijn tegen elkaar gelegd. Van de zes blokken tekst waarin deze zerk is verdeeld, is door slijtage erg moeilijk leesbaar. De tekst in het bovenste blok wordt gescheiden door twee wapenschilden hangende aan een tak.

Tekst zerk is:

Anno 1605 de' 22 ianu
ari Sterf Erentpheste
Hoog geleerde Henricus B.S.
Schotanus ..... ew.. ist
ters...r..t.. profess
or es re s
Anno 1620 den 15 Maert sterf de' Eerbare
Geertke Meinerts dor. syn wijf out 60
iaer ende leit alhier begraven

.... septembris sterf den eerbare
Grietie Schotanus ..... wees .5
iaren ......................den
godlijcken ....................
begraven ......................

........februarij is in den heer gestorv'
de Obbertus Sixti in leven dienaer des godlijcken
voorts out 82 iaar ende leit al hier begraven

Hic cubat Obbertus Sixty que nestoris annos
ozfoqinta dio qospis .........o....tint
Quodraginta decem et septem sua niania facet
Perfecit anno mens goudio icto pit aqit...

An. 1683 den 4 April is in den Heere gestorven Dr
Lollius R. Lollides in leeven Dienaer gods woort
Christi tot oosterbierumis out .. iaer en leit
Hier begraven

Opmerkingen:

Henricus Schotanus was de jongste zoon van Berend Gabe, landbouwer, en Johanna, Hendrik van Ruinen`s dochter, en werd geboren op 1 mei 1548. De naam Schotanus werd aangenomen toen hij met zijn moeder en de twee oudere broers, Johannes en Gelius vanuit Oudeschoot naar Groningen verhuisde. Nadat hun vader jong was overleden besloot de moeder dat een goede wetenschappelijke opleiding beter was dan voortzetting van het bedrijf. De drie broers bezochten de vermaarde Sint Maarten school waar vooral Henricus uitblonk in zijn voorbereidende studie onder Nicolaas Sasschers. Na deze studie was hij een tijd pedagoog bij de adelijke Groninger familie Jarges. Later werd hij mentor van Johannes Coenders met wie hij naar Leuven vertrok. Na drie jaar vertrokken ze naar de academie van Douai waar Henricus privelessen gaf en dispuut-collegien leidde. Na een paar jaar vertrokken Johannes Coenders en Henricus naar Orleans, waar hun studie werd voltooid. Op 10 mei 583 haalde Henricus de graad van licentiaat en besloot daarna terug te keren naar Friesland. Maar te Calais werd hij door zeerovers aangevallen en raakte al zijn bezittingen kwijt. Beroofd van alles kwam hij in Antwerpen aan en besloot zich als conrector te verbinden met de drukkerij van Plantyn. Hier leerde hij vele beroemde geleerden kennen en toen hij in 1584 hoorde dat er mogelijk een Friese academie zou komen, vertrok hij naar Leeuwarden. Hij liet zich als advocaat bij het hof van Friesland inschrijven. Mede door zijn inzet werd besloten om niet een theologisch seminarium, wat eerst de bedoeling was, maar een universiteit op te richten. In september 1584 trouwde Henricus met Geertke Meinerts, een dochter van de Leeuwarder Burgemeester Meinert Poll. Zij was op 15 mei 1560 geboren en eerder gehuwd geweest met Rijckman Fredricx van wie ze een kind had. Op 10 juli 1585 kreeg hij zijn betrekking aan de academie te Franeker en twee jaar later, op 28 april 1587 verwierf hij te leiden de graad J U D. Hij richte zich vooral op het elementaire ondewijs in het romeinse recht. Gedurende de eerste jaren was hij ook inspecteur van de burse en wees de studenten op het navolgen van het geloof. Vele van zijn leerlingen kregen later hoge posten of werden professor, zoals Faber en Buis. Wel beklaagde hij zich bij het hof van Friesland, dat teveel vreemden hoge posten kregen en dat dit slecht was voor de ijver der studenten. Zelf wilde hij graag een post in het hof, maar kreeg deze niet. Door de groeiende onvrede met diverse maatschappelijke situatie en ruzie met collega's werd hij een verbitterd man die op 56 jarige leeftijd stierf. Hij liet zijn vrouw met 8 kinderen na, onder wie Meijnardus en Bernardus, die later beide professor werden. Zijn vrouw stier bijna 15 jaar later.

Obbertus Sixtus was predikant te Bozum

Het betreft hier de student en later doktor Lollius Lollides afkomstig uit Kimswerd. Op 8 mei 1676 werd hij als student filiosofie en talen aan de academie ingeschreven. In 1679 kwam daar de studierichting theologie nog bij.

Op de bovenste opstaande rand boven de aangebrachte vrouwelijke en mannelijke schilden, zijn de letters B --- H S te zien.

ZERK 33 klik hier voor plattegrond

Deze zerk is ook nogal beschadigd, doch voor een deel is het randschrif leesbaar.

Bovenkant randschrift:

Ao 1582 den 22 ........ Baucke Pijters ....

Onderkant en links:

Ao 1623 den 22 Febrvaryus sterf de Eerbare Tyal
Johannesdr. Bavcke Pijters Wijf olt 72 iaer
In het binnenraam is nog een deel van de tekst zichtbaar, nl.:

Ao 1603 den 12 Marti
Beytske Bavcke
21 Iaren

Opmerkingen:

Het wapenschild bevat links van de deellijn een halve adelaar en rechts een huismerk.

ZERK 34 klik hier voor plattegrond

Van deze zerk is het randschrift:

Ao 1668 den I Marty Sterf Den Eersamen Jacob
van Ghemmenich

Onder het grote fraaie beeldhouwwerk staat:

HIC IACET
IO SCHRADERUS VIR. CL. HIST. ELOQUENTIA
ET POESEOS PROF. ORDIN. DEFUNCTUS
D. XXVI NOV A. CICICCCLXXXIII

Opmerkingen:

Jacobus van Ghemmenich was een zoon van Paulus van Ghemmenich en Eets Hansesdr. Lentz. Jacobus was gehuwd met Eaf Jacobsdr.

Het beeldhouwwerk van deze zerk is ten opzichte de andere zerken betreffende de familie Ghemmenich, nog bescheiden van opzet. Boven de wapenschilden is een links kijkende sierhelm geplaatst met als helmteken twee vleugels met er tussenin een soort driehoek (keper). De ruimte aan weerskanten van het ovaal worden o.a. opgevuld door twee zwaarden in houders.

Johannes Schrader werd op 26 december 1721 te Ternaard geboren als zoon van dominee J. H. Schrader. Na de latijnse school te Leeuwarden werd Johannes in februari 1738 als student aan de academie te Franeker ingeschreven. Hij studeerde filosofie. Op 21 maart 1741 kreeg hij door ijver en aanleg de eerste provinciale beurs. Op 18 maart 1743 werd het alumniaat (studiebeursgeld) verdubbeld waardoor hij naar Leiden kon gaan. Op 2 maart 1744 werd hij in Franeker aangesteld als praelector in de geschiedenis en welsprekendheid. Op 3 maart 1747 werd hij buitengewoon hoogleraar en op 27 april 1748 gewoon hoogleraar, op 18 maart 1754 hoogleraar vaderlandse geschiedenis en op 19 april 1764 in de posi.

Op 25 september 1746 huwde hij met zijn nicht Alida Beata Schrader, een bemiddelde vrouw met drie kinderen. Zij was bijna 15 jaar ouder dan Johannes. Of ze een weduwe was is niet bekend, maar waarschijnlijk is dat wel. Zij had een fraai landhuis aan de rijn, nabij Leiden.

Alida overleed op 12 december 1771, 64 jaar oud. Op 14 juni 1772 hertrouwde Johannes met Elisabeth Vitringa, die een buitengoed even buiten Leeuwarden bezat. Johannes overleed op 26 november 1783.

De tekst in het latijn behelst het roemen en overlijden van Schraderus, gewoon hoogleraar aan de akademie te Franeker. In het Nederlands is de naam Schrader. De letters IO (JO) voor zijn naam zijn een afkorting van zijn voornaam Johannes.